Auteur van dit artikel
Femme van Leeuwen
Femme van Leeuwen

fvleeuwen@ggznederland.nl

bekijk op GGZ Connect

Zorgen over mogelijke verruiming Drank- en Horecawet

Zorgen over mogelijke verruiming Drank- en Horecawet

De VVD beoogt via een wetsvoorstel het aantal verkoop- en verkrijgpunten van alcohol te vergroten door ‘blurring’ toe te staan. Een Kamermeerderheid dreigt. Staatssecretaris Blokhuis en Verslavingskunde Nederland (netwerk van instellingen van verslavingszorg, kenniscentra, cliëntenorganisaties en GGZ Nederland) reageren kritisch. Zij geven aan geen voorstander te zijn van ‘het bijna ongelimiteerd laten groeien van het aantal plekken waar je alcohol kunt krijgen, zeker nu de gezondheidsrisico’s van alcoholgebruik steeds duidelijker worden’. GGZ Nederland is het eens met Verslavingskunde Nederland en met de respons van de Staatssecretaris. Het uitbreiden van het aantal locaties waar alcohol beschikbaar is, geeft risico’s voor de volksgezondheid.

Alcoholgebruik is een van de belangrijkste gezondheidsproblemen in ons land en het is daarom belangrijk om met elkaar het alcoholgebruik verder te proberen terug te dringen. Het Nationaal Preventieakkoord is onderdeel van dit proces en de afspraken die deelnemende partijen aan het maken zijn, zijn hierbij van belang. Het is essentieel om in elk geval de bewezen meest effectieve maatregelen te nemen.

Meer verkooppunten is meer alcoholconsumptie

Uit tal van wetenschappelijke studies blijkt dat uitbreiding van het aantal locaties waar alcohol beschikbaar is, risico’s heeft voor de volksgezondheid. Een beperking van het aantal alcoholverkooppunten wordt geadviseerd en de bestaande duidelijke wettelijke regels met betrekking tot de verkoop van alcohol moet gehandhaafd worden. Dus geen wijn of bier bij de kapper of kledingwinkels, geen proeverijen in supermarkten en geen verkoop van kratten bier in de horeca. Gezien de toegenomen kennis over de gezondheidsrisico’s is er geen reden voor versoepeling van de wetgeving.

‘Blurring’ draagt er aan bij dat alcohol op steeds meer plekken wordt geconsumeerd of verkocht, die nu nog alcoholvrij zijn. Jongeren zullen in meer dagelijkse situaties, zoals bij de kapper of in de kledingwinkel, geconfronteerd worden met alcohol. Doordat alcohol in meer situaties beschikbaar en ‘normaal’ wordt, kan dit een impact hebben op de verwachtingen en normen die kinderen ontwikkelen over alcohol, waarvan bekend is dat ze samenhangen met beginnend drankgebruik.

Voor (ex-)verslaafden levert de confrontatie met alcohol op steeds meer locaties een ander probleem op. Ex-verslaafden blijven een gevoeligheid houden voor het middel waaraan ze verslaafd zijn geweest. Confrontatie met het middel kan een sterke lichamelijke reactie oproepen die tot hunkering naar het middel kan leiden.

Alcohol is een schadelijk product

Alcohol is geen gewoon consumentenproduct, maar een product dat de kans op verschillende soorten kanker en andere ziektebeelden vergroot. Het RIVM becijferde vorig jaar de kosten van gezondheidsschade, geweld en ongevallen door alcoholmisbruik voor de Nederlandse samenleving. Die bedragen jaarlijks 2,3 a 2,9 miljard euro. Steeds meer onderzoeken laten zien dat voor alcoholconsumptie geen veilige ondergrens bestaat. Op basis daarvan adviseert de Gezondheidsraad sinds 2016 om helemaal niet, of in elk geval niet meer dan één glas per dag te drinken. Hoewel steeds minder Nederlanders alcohol drinken, is 1 op de 10 Nederlander een overmatig drinker en is de verslaving aan alcohol - na tabaksverslaving - de grootste verslaving in Nederland

Een stap achteruit

De aanpak van alcoholmisbruik van de afgelopen jaren was gebaseerd op een stevig wetenschappelijk fundament. Centraal in de aanpak stond het beperken van de beschikbaarheid van alcohol, bijvoorbeeld door verhoging van de leeftijdsgrens voor alcohol. Ook het de-normaliseren van alcohol in de thuissituatie voor jongeren was een belangrijke pijler. Deze maatregel is volgens de betrokken partijen weer een stap achteruit.